Eigenschappen van Linux

Voordelen van Linux

De vele voordelen van Linux hebben meestal te maken met het feit dat het diep geworteld is in de UNIX wereld. Behalve het eerste dan:

  • Linux is free.

    Het Engelse “free” moet je hier niet alleen verstaan als gratis, maar ook als vrijheid. Als je absoluut geen cent wilt uitgeven, hoef je zelfs niet eens een CD te kopen, want er zijn manieren om het hele systeem te downloaden en te installeren vanaf het Internet, gratis en voor niets. Er zijn geen registratiekosten, geen licenties per gebruiker, de updates zijn gratis en je kan de broncode gratis krijgen in het geval dat je je systeem wilt aanpassen.

    Maar bovenal gaat Linux om vrijheid van meningsuiting: de meest gebruikte licentie is de GPL, de GNU Public License (zie de paragraaf “Linux en GNU” voor meer over GNU). Deze licentie zegt dat iedereen die dat wil, het recht heeft om zijn Linux te veranderen en om zijn eigen veranderingen te verspreiden. Op één voorwaarde: de code waarmee je programma gemaakt is, moet ook na de veranderingen beschikbaar zijn voor iedereen die jouw veranderingen wil. In de praktijk komt het erop neer dat je een Linux kernel kan nemen, er code kan aan toevoegen die je in staat stelt om te teletransporteren of door de tijd te reizen en het resultaat te verkopen, zolang je maar de code ter beschikking stelt die uitlegt hoe je dat allemaal voor elkaar gekregen hebt.

  • Linux kan je op elk hardware platform draaien:

    Een handelaar die een nieuw apparaat of een nieuw type computer op de markt wil brengen en nog niet beslist heeft welk besturingssysteem erop zal draaien (bijvoorbeeld voor de boordcomputer van je wagen of de programmatie van je wasmachine), kan een Linux kernel nemen en die laten werken op de nieuwe hardware. Documentatie over dit proces, dat men porten noemt, is vrij beschikbaar.

  • Linux is gemaakt om te blijven doorgaan:

    Net zoals UNIX gaat een Linux systeem ervan uit dat het niet te pas en te onpas zal moeten herstarten. Daarom worden veel taken 's nachts uitgevoerd of automatisch op de agenda gezet voor uitvoer op een kalm moment, zodat het systeem performanter is gedurende de drukke periodes, en de hardware evenwichtig gebruikt wordt. Deze eigenschap is ideaal voor toepassingen in omgevingen waar mensen niet de tijd of de mogelijkheid hebben om hun systemen dag en nacht te controleren, bijvoorbeeld in satellieten.

  • Linux is veilig in gebruik:

    Het beveiligingsmodel in Linux is gebaseerd op dat van UNIX, dat erom bekend staat zeer robuust te zijn. Maar Linux is niet enkel bestand tegen aanvallen vanop het Internet: het past zich even goed aan aan andere situaties. Daarom zijn je ontwikkelingsmachine, je werkpost of je managementstation even veilig als je firewall.

  • Linux is schaalbaar:

    Van een Palmtop met 2MB geheugen tot een petabyte cluster voor de opslag van data, bestaande uit honderden nodes (deelcomputers): voeg de nodige pakketten toe en Linux kan dat alles aan. Je hebt niet langer een supercomputer nodig, want je kan Linux gebruiken in grote projecten door gebruik te maken van de bouwstenen die meegeleverd worden met het systeem. Maar ook voor kleine projecten, zoals het recycleren van je oude Pentium, of projecten die over kleine dingen gaan, zoals het maken van een besturingssysteem voor een embedded processor, zoals bijvoorbeeld het processortje in je wasmachine, is Linux geschikt.

    [Opmerking]Eenheden

    1 bit = 1 geheugenplaats, een bit kan 0 of 1 zijn.

    1 Byte = 8 bits.

    1 Kilobyte (KB) = 1024 bytes.

    1 Megabyte (MB) = 1024 kilobytes = 1.048.576 bytes.

    1 Gigabyte (GB) = 1024 megabytes = 1.073.741.824 bytes.

    1 Petabyte (PB) = ongeveer 1.000.000.000.000.000 bytes = heel veel data.

  • Linux en vele toepassingen hebben een heel korte debugtijd:

    Linux en de Linux toepassingen werden/worden ontwikkeld en getest door duizenden mensen. Dat heeft als resultaat dat fouten (bugs) in het systeem sneller duidelijk worden dan wanneer minder mensen eraan werken. Doordat er zoveel ontwikkelaars mee bezig zijn, is er ook sneller een oplossing eens een probleem gevonden is. Die tijd om tot een oplossing te komen (ontfoutingstijd of debugtijd) bedraagt in sommige gevallen slechts enkele uren. Daarna kan je verbeteringen downloaden van het Internet.

Nadelen van Linux

  • Er zijn veel te veel verschillende soorten Linux:

    De Romeinen hadden al het spreekwoord “quot capites, tot rationes”: zoveel hoofden, zoveel meningen. Op het eerste zicht is het aantal Linuxdistributies beangstigend, of belachelijk, alnaargelang je standpunt. Maar dat betekent ook dat er voor elk wat wils is. En je hoeft geen expert te zijn om een voor jou geschikte versie te vinden.

    Als je aan een Linux gebruiker vraagt welke de beste distributie is, zal je steevast als antwoord krijgen dat het de distributie is die diezelfde gebruiker draait. Welke moet je dan kiezen? Maak je daar niet teveel zorgen over: elke distributie bevat immers min of meer dezelfde basispakketten. Daarbovenop bouwt men dan verder met specifieke pakketten, al dan niet van een derde partij, zodat de ene distributie meer geschikt wordt voor gebruik in een KMO en de andere dan weer omgebouwd wordt tot een bastion van een firewall die een bank moet beschermen tegen inbraken vanop het Internet. Nog weer andere distributies leggen de focus op gebruiksvriendelijkheid en trachten de beste bureauomgeving aan te bieden. Hoe dan ook, de verschillen zijn meestal slechts oppervlakkig. De beste strategie is misschien wel om een aantal distributies te testen en dan diegene te nemen die jou het beste bevalt. Jammer genoeg heeft niet iedereen daar de tijd voor. Gelukkig is er advies te over beschikbaar als het gaat over het kiezen van een distributie. Als je snel even zoekt op Google bijvoorbeeld vind je gelijk een hoop goede raad. Wij maken je het alvast gemakkelijk met de meegeleverde CD's.

  • Linux is niet gebruiksvriendelijk en verwarrend voor beginners:

    Het moet gezegd dat Linux, op zijn minst toch het hart van het systeem, niet zo gebruiksvriendelijk is als MS Windows en zeker moeilijker om mee te werken dan MacOS, maar...

    Gegeven de popularaiteit van het systeem, werden er enorme inspanningen geleverd om Linux toegankelijker en handelbaarder te maken. Deze inspanningen werden vooral gericht op de ervaring van de nieuwe gebruikers. Als ervoor gezorgd kan worden dat die nieuwelingen een positieve ervaring hebben met een nieuw systeem, is de drempel minder hoog om verder te gaan en ook anderen aan te moedigen het eens te proberen.

  • Zo'n Open Source produkt, is dat wel te vertrouwen?

    Hoe kan iets dat gratis is, ook betrouwbaar zijn? In tegenstelling tot gebruikers van closed source pragramma's en besturingssystemen hebben Linuxgebruikers de keuze. Ze kunnen ervoor kiezen Linux te gebruiken of niet. Dat geeft hen een enorme voorsprong op gebruikers van al dan niet gratis propriëtaire software, die eigenlijk effectief vastzitten aan die software en niet de mogelijkheid hebben om iets anders te kiezen. Na lange periodes van tests komen de meeste Linuxgebruikers tot de conclusie dat Linux niet enkel even goed, maar in vele gevallen zelfs beter en sneller is dat de traditionele oplossingen.

    [Opmerking]Wat is closed source?

    De term closed source werd in gebruik genomen om het tegengestelde van Open Source aan te duiden en wordt sedertdien gebruikt om alle software, waarvan de broncode niet toegankelijk is, aan te duiden. De gebruiker krijgt enkel een binaire (onveranderbare) versie van het programma.

    [Opmerking]Wat is propriëtaire software?

    Propriëtair betekent dat een individu of een bedrijf de exclusieve auteursrechten op de software heeft, en tegelijkertijd anderen toegang tot de broncode van de software weigert, en dus ook het recht om de software te kopiëren, te wijzigen en te bestuderen ontzegt. Het is dus een synoniem voor closed source.

    Linux bestaat al meer dan tien jaar. Als het geen betrouwbaar systeem geweest zou zijn, zou het al lang een stille dood gestorven zijn, terwijl het project nu juist miljoenen gebruikers telt. Die gebruikers kunnen het gedrag van hun systemen beïnvloeden en hun stem laten horen in de Linuxgemeenschap. Het gevolg? Linux wordt ontwikkeld in “bottom-up” stijl: hoe het systeem evolueert wordt in grote mate bepaald door zijn gebruikers. Het is waar dat het een project is dat nooit helemaal af zal zijn. Anderzijds is onze hedendaagse wereld continu onderhevig aan veranderingen, een ideale omgeving om het project levendig te houden en te blijven streven naar perfectie.

[Opmerking]Top 10

Op het moment dat deze cursus geschreven werd, mei 2006, waren dit de belangrijkste Linuxdistributies, van groot naar klein volgens gebruikersaandeel: Ubuntu, SuSE, Fedora, Mandriva, MEPIS, Damn Small, Debian, KNOPPIX, Gentoo en PCLinuxOS.