Randapparaten voor backup

Een backup maken op CD

Een image maken

Indien je beschikt over een CD-schrijfstation, kan je zelf CD's maken.

Eerst moet je de data formatteren tot een disk image: één bestand dat alle data bevat die op de CD moeten komen, alsook de structuur van de CD. Dat doe je met het mkisofs commando. Let wel: kijk eerst na of er genoeg plaats is op het bestandssysteem waar je het image wilt aanmaken. Dit bestand wordt ongeveer even groot als de originele data die je wilt kopiëren.

Verder houd je er ook rekening mee dat de capaciteit van een CD beperkt is tot een goede 600MB aan data.

[Belangrijk]Gebruik het mkisofs commando als volgt:
willy@ubuntu:~$ cd /var/tmp
willy@ubuntu:~$ mkisofs -J -r -o cdbackup-20060801.iso /home/willy

Je krijgt dan een voortgangsindicator en uiteindelijk een boodschap hoeveel MB er geschreven zijn. Het bestand dat opgegeven werd na de -o optie, van output, wordt aangemaakt. De opties -J en -r worden meegegeven zodat je je CD ook op bijvoorbeeld een MS Windows machine kan gebruiken.

[Tip]Geen CD-brander op je Linux?

Als je geen CD-brander hebt op de machine waarop je de ISO image aangemaakt hebt, kan je nu het bestand overplaatsen naar een andere machine waar je wel over een brander beschikt. Zie de paragraaf “Bestanden transfereren” voor netwerktransfer van bestanden.

Sla er ook eens de man pagina van mkisofs op na als je meer gedetailleerde informatie wilt.

[Opmerking]ISO image

De disk image om een CD te branden wordt ook wel eens ISO image genoemd, vandaar de suffix in het voorbeeld. Dit verwijst naar de ISO 9669 standaard die de exacte eigenschappen van zo'n bestand beschrijft. ISO is de International Standards Organization.

De image naar de CD schrijven

Als je over een CD-schrijver beschikt, kan je nu de data op een blanco CD branden. Dit doe je met behulp van het cdrecord commando. De syntax is als volgt:

cdrecord dev=doelapparaat speed=snelheid iso-image

Met:

  • dev: SCSI-voorstelling van de CD-schrijver in de vorm van busnummer, targetnummer, lun-nummer. Als je niet weet wat je hier moet invullen, geef dan eerst dit commando om de juiste waarden te achterhalen:

    sudo cdrecord -scanbus

    Als je een schrijver hebt, wordt die meestal getoond na de harde schijf. De harde schijf heeft meestal als apparaatidentificatie “0,0,0”.

  • speed: snelheid van de CD-schrijver, bijvoorbeeld speed=8. De juiste informatie voor schrijfsnelheid vind je in de handleiding van je apparaat.

  • iso-image: de image die je net gemaakt hebt met mkisofs, bijvoorbeeld cdbackup-20060801.iso.

[Tip]Heb ik een CD-schrijver?

Als je niet zeker bent of je computer CD's kan schrijven, ga dan naar LocatiesComputer. Zie je daar “RW” staan bij het CD-station, dan heb je een CD-schrijver. Staat er gewoon “CD-ROM”, dan kan je geen CD's maken.

Figuur 10.3. Stationdetectie

De bestandsbeheerder geeft de beshcikbare stations weer.

[Opmerking]Geen CD

De computer waarvan deze schermafdruk genomen werd, heeft dus geen CD schrijver.

Grafisch CD's branden

Ga als volgt te werk om in een grafische omgeving CD's te maken:

Handeling met de muis.

  1. Ga naar Locatiescd/dvd-werkplaats.

  2. Sleep alle bestanden die je wilt kopiëren naar dit venster. Je kan ook het .iso bestand, dat je met mkisofs gemaakt hebt, of een .iso bestand dat je hebt afgehaald van het Internet, naar deze map slepen.

  3. Steek een schrijfbare CD in het station.

  4. Klik op de Naar schijf schrijven knop.

  5. Geef een naam op voor de CD.

  6. Geef de snelheid van de schrijver in.

  7. Klik Schrijven.

Met deze toepassing kan je ook DVD's schrijven.

Figuur 10.4. CD/DVD werkplaats

Sleep alle bestanden naar de werkmap.

Een backup maken op een USB stick

Zodra je een USB apparaat verbindt met de computer, wordt het automatisch in het bestandssysteem opgenomen. Het bestandssysteem van de stick of de kaart wordt toegankelijk gemaakt via de map /media/usbdisk. Een voorbeeld vind je ook verder in de cursus in de paragraaf “Filmbestanden bekijken”.

Gebruik nu de commando's cp, mv, mkdir en dergelijke om de bestanden op het USB apparaat te beheren.

Zodra je de stick insteekt, opent het Bestandsbeheerder venster. Je kan dus ook bestanden van en naar dit venster slepen.

[Let op]Eerst uitwerpen

Werp het medium uit door het met de rechtermuisknop aan te klikken en naar de vuilbak te slepen, alvorens het los te koppelen van de computer.

Het gebruik van rsync

Inleiding

Het rsync programma is een snel en flexibel hulpmiddel voor remote backups. Dat wil zeggen dat het origineel ontworpen werd om backups te maken van data op een machine naar een andere machine op het netwerk of op het Internet. Het programma is wijdverspreid op UNIX en Linux systemen, gemakkelijk te configureren en eenvoudig te gebruiken in scripts. Die scripts kan je dan bijvoorbeeld gebruiken in je crontab om de backups regelmatig te laten uitvoeren.

Je hoeft de “r” van “remote” in rsync niet al te letterlijk te nemen. Het “remote” toestel kan net zo goed een USB kaartje zijn, of een andere schijf op je computer, of een ander deel van de harde schijf (partitie). Je hoeft dus geen twee apparte machines te hebben om rsync te kunnen gebruiken.

Voorbeeld: rsync naar een USB stick

Zorg ervoor dat het USB-apparaat verbonden is voor je aan de backup begint. Kijk na met behulp van het ls commando waar het apparaat aan het bestandssysteem is aangehecht. In ons geval is dat in /media/MY\ USB\ Disk/.

Werk als volgt:

willy@ubuntu:~$ rsync -avg /home/willy /media/MY\ USB\ DISK/
building file list ... done
willy/
skipping non-regular file "willy/.gnome-system-monitor.willy"
skipping non-regular file "willy/.sound-juicer.willy"
willy/.cddbslave/
/willy/.evolution/
<--output weggeknipt-->
sent 28712 bytes  received 3046 bytes  12703.20 bytes/sec
total size is 28397525  speedup is 894.18

Het programma doet het volgende:

  • Eerst wordt er een lijst opgebouwd van alle bestanden die voor backup in aanmerking komen. Hiervoor zetten we rsync met de -a optie in archiveringsmode, waardoor bestandseigenschappen, symbolische links, apparaatinfo en attributen bewaard blijven.

  • Je ziet de lijst van bestanden omdat we ook de -v optie meegaven, van het Engelse verbose.

  • De info over de groepseigenaar van bestanden blijft bewaard door middel van de -g optie.

  • Bestanden die niet gewoon bestanden, mappen of links zijn, worden overgeslagen (“skipping non-regular file” lijnen).

  • Er worden statistieken getoond over de transfer.

Het grote voordeel van rsync is dat het de volgende keer dat je het commando oproept met dezelfde opties, enkel die bestanden zal kopiëren die sedert de vorige keer veranderd zijn, zodat het backup procédé veel sneller verloopt; vandaar ook de “sync” van “synchroniseren” in de naam van het commando. Dit echter op voorwaarde dat je op exact hetzelfde medium opslaat, zodat datumstempels op de originele en backupbestanden vergeleken kunnen worden. Dit soort van backups noemt men incrementele backups.

[Belangrijk]Proberen!

Indien je beschikt over een USB stick, probeer dan deze procedure uit. Indien je niet over zo'n apparaat beschikt, maak dan een map /backups aan (met behulp van het sudo commando, want je mag niet in de root van het bestandssysteem schrijven als niet-gepriviligieerde gebruiker) en doe alsof die map het USB-apparaat voorstelt.